Rasathane Bilim Tarihi

Boğaziçi Üniversitesi · Kandilli Kampüsü

Kandilli Rasathanesi Bilim Tarihi Koleksiyonu

1868 yılında kurulan ve 1911’de Kandilli’ye taşınan Rasathane-i Âmire’nin gökbilimi ve yer bilimi çalışmalarında kullanılan tarihi bilimsel aletlerine ev sahipliği yapan Bilim Tarihi Koleksiyonu, bugün Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Kampüsü’nde yer almaktadır.

1868Rasathane-i Âmire kuruldu
1911Kandilli’ye taşındı
1926–1934Sismograf bölümü ve iki katlı bina inşa edildi
200621 Haziran’da ziyarete açıldı

Tarihi Yapı

Koleksiyonun sergilendiği tarihi yapı; 1926 yılında inşa edilen sismograf bölümü ile 1930-1934 yılları arasında yapılan iki katlı binadan oluşmaktadır.

Cephe mimarisi ve zarif çini süslemeleriyle Osmanlı-Türk mimarisinin özelliklerini yansıtan bina, dönemin Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan’ın talimatıyla İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından restore edilmiş ve Boğaziçi Üniversitesi tarafından sergiye hazırlanarak 21 Haziran 2006 tarihinde ziyarete açılmıştır.

Tarihi binada; Osmanlı döneminde Türk bilim insanları tarafından geliştirilen rasat aletlerinin örnekleri ile 1868'deki kuruluşundan itibaren Rasathane-i Âmire'de ve Kandilli'de kullanılan, çoğunluğu Avrupa ve Amerika'dan ithal edilmiş sismograflar ile çeşitli astronomi, jeodezi, manyetik ve meteoroloji aletleri sergilenmektedir.

Kurumsal Himaye & Dönüşüm

Boğaziçi Üniversitesi Kütüphane ve Dokümantasyon Daire Başkanlığı idaresinde bulunan bu tarihi bina; rasat tarihine yön veren önemli bilimsel aletlerin çağdaş müzecilik ve arşiv standartlarında korunarak güvenle geleceğe aktarılmasını sağlamaktadır.

Özgün Mimari Dokusu

I. Ulusal Mimarlık Akımı izlerini taşıyan, iki kat ile ara kattan oluşan kâgir yapı; basık kemerli portali, rubu tahtası motifli renkli çinileri, geniş saçağı ve sismografların bulunduğu çift duvarlı Kav Salonu ile özgün mimari kimliğini muhafaza etmektedir.

Kat Sergileme Özeti

Binanın katlarına göre sergilenen başlıca aletler

Kat 2Üst Kat
Manyetik alan ölçüm aletleriHesap makineleriDenizcilik saatleri Zaman belirleme yardımcı aletleriGüneş saatiRubu tahtaları UsturlablarGök küresiYer küresi Büyük hacimli gök küresiGüneş sistemiMeridyen teleskopları KıblenümaBüyük hacimli rubu tahtasıİpek üzerine yapılmış yer küresi Rakkaslı saatFanuslu ve vakumlu saatlerZaman ayarlama cihazı (kronometri)
Kat 1Ara Kat & Kav
Tarihi sarkaçlı ana saatlerBarograflarTermograflar AnemometreGüneş radyometresiBulutluluk ölçer Su terazisiRasat defterleriOsmanlıca / Arapça haritalar Kav Bölümü’ndeki sismograflar
ZeminGiriş Katı
Büyük Yer KüresiSekstantOktant Meridyen TeleskoplarıDürbünlerTeodolitTransit aletleri